Bale, dansı mimik, müzik, duygu ve dekor sanatlarının ileri standartda birleştirilerek kullanıldığı bir tiyatro gösterisi olarak tanımlanabilir. Asıl eleman olarak kullanılan dans aslında İtalyanca “dans” anlamına gelen “ballo” ya da “balletto” sözcüğünden türetilmiştir.

Bale uzun yıllar süren bir eğitimle öğrenilir, çoğunlukla müzikli yapılır. Erkek dansçılara “balet – yalnız bu deyim sadece Türkiye’de kullanılmaktadır. Dünyanın diğer ülkelerinde erkek sanatçılara bale dansçısı denir – “, kadın dansçılara “balerin” denir. Balede tayt, mayo ve “tütü” denilen özel etek ve bunun gibi giysiler kullanılır.

Bale esnasında vücudumuzun rahat hareket etmesi için vücudu saran ve esnek kıyafetler tercih edilmelidir. Bale çorapları bakımından da aynı mantık geçerli olup bacakların rahat hareket edebilmesi için esnek çoraplar tercih edilmelidir. Bacaklara tozluk takılıyor olmasının nedeni ise ayak bileklerinin sıcak tutulması ve ardından hareketlere başlanmasıdır.

Bale terminolojisinde ayakların tam parmak ucunda durmasını sağlayan ayakkabıya “point” ya da “puant” denir. Bale yapılmadan önce esneme hareketleri mutlaka yapılmalıdır; yoksa ısınılmadan hareketler yapıldığı için kaslar yırtılabilir ya da vücudun bir yerini incitebilir.

Klasik bale, klasik müzik eşliğinde yapılan bir bale türüdür. Balede teknik çok önemlidir. Her hareketin bir kuralı ve düzeltilmesi gereken bir noktası vardır. Balerinlerin isimleri ile bilmesi gereken fazlaca hareket vardır. Bunun dışında bir balerin ya da bir balet her zaman vucüdunu kontrol etmelidir, her hareketi bütün kaslarını sıkmalı, bayanlar kollarını yumuşak ve zarif tutmalı, sırtlarını tutmalı, ve ayaklarını en son noktaya kadar germelidirler. Bunların hepsi ancak belli bir süreden sonra olmaya başlar, ancak bunun sonu yoktur. Balerinler ancak bir seviyeden sonra puant’a kalkabilirler ancak onun üzerinde durmaları için belli bir kas kütlesi, zarif durması için de balerinin ‘point’i olması gerekir. Aynı zamanda vücudun esnek, kaslarını kontrol edebilen, zayıf, ve zarif olması gerekmektedir.

Bale Kaç Yaşından itibaren yapılabilir?

Bu soruya kesin bir yanıt ve yaş aralığı verilmesi doğru değildir. Zira her çocuğun yapısı kişisel ve fiziksel gelişimi bir diğeri ile eş değildir. Bu bakımdan 2.5 – 3 yaşından itibaren öğretmenin uygun bulması ön şartı ile eğitime başlanabilir. Ancak 2.5 – 3 yaş arası çocuklarda kas gelişimi ve dikkat, odaklanabilme bakımından bale dersleri daha ziyade oyun olarak verilmeli bu minvalde çocukların hayal gücü, zeka, müzik ve diğer arkadaşları ile uyum yönü geliştirilmeli, çocukları sıkmadan daha eğlence ve gelişim odaklı olunmalıdır. Bu arada çocukların yetenekleri eğitim arzusu ve isteğinin olması profesyonel bir eğitimin sağlanabilmesi bakımından çok önemlidir.

Bununla birlikte aslında baleye başlama yaşı 4 – 11 yaşları olarak söylenebilir. Bu yaş aralığında kız ve erkek ayrımı olmamaktadır. Önemli olan vücut gelişimini tamamlamaktır. Çocuğun baleyle tanışması vücuduna hâkim olabilmesi, duruşunun düzelmesi içindir, hobi veya meslek olarak da yapılabilir.

Yetişkin Balesi

Diğer taraftan günümüzde yetişkin balesi çok yaygın olarak verilmektedir. Bu eğitim ile yetişkinler için bale çalışmaları da yapılmakta ve yaş sınırlaması olmamaktadır. Vücudu esnetmek, kuvvetlendirmek, vücut koordinasyonunu artırmak isteyenler için veya çalıştığı dans stiline katkıda bulunmak isteyenler için klasik bale eğitimi iyi bir yöntemdir. Ancak vücudun esnekliği kaybolduğundan yetişkinlerin bazı hareketleri yapabilmesi zorlaşacağından çok dikkatli olunması gerekecektir.